كافر مىدانستند ، بلكه مىگفتند ما بدون عنايت الهى هيچ قدرتى بر جلب نفع و يا دفع ضرر از خود را نيز نداريم . 4 . اسماعيليه « 1 » الف ) انشعابات شيعيان جعفرى پس از امام صادق پس از درگذشت امام صادق عليه السّلام در سال 148 قمرى ، به جز آن دسته از اصحاب و بزرگان شيعه كه امامت حضرت موسى بن جعفر را پذيرفتند و در حلقه معتقدان به امامت ائمه اثنىعشرى قرار گرفتند ، ديگر انشعابات شيعى در قالب چند گروه و ديدگاه تقسيم شده است . « 2 »

--> ( 1 ) . اين گروه ، علاوه بر اسماعيليه ، به عناوين و القاب ديگرى از طرف مخالفان و خود آنها مشهور شده‌اند كه عبارتند از : 1 - سبعيه : بدان اعتبار كه يكى از عمده‌ترين گروه‌هاى هفت امامى در ميان شيعيان بودند . از نظر برخى آنان اسماعيل كه بزرگترين فرزند امام صادق بود در زمان پدرش درگذشت و پيروانش امامت را به پسر او ، محمد مستور ، انتقال دادند و به باور آنها وى امام هفتم است . از همين‌رو اين طايفه را سبعيه ناميده‌اند تا از اثنىعشريه تمييز داده شود . 2 - قرامطه يا قرامطيه : اين نام اگرچه به بخشى از اسماعيليان ، يعنى پيروان حمدان قرمط اطلاق شده ، اما بعدها در معنايى وسيعتر و دربارهء همه اسماعيليان به كار رفته است . 3 - باطنيه : وجه تسميه از آن جهت است كه آنان به معانى باطنى براى متون دينى يعنى قرآن و حديث عقيده داشتند و حتى اين امر را به احكام ظاهرى و شريعت و امور تكوينى نيز عموميت مىدادند . ظاهرا اين نام از قديمىترين نام‌هاست و معاصران اسماعيليه نخست هنگامى كه نمىخواستند نام توهين‌آميز ملاحده را دربارهء آنان به كار گيرند آنان را باطنيه و قرامطه مىخوانده‌اند . 4 - تعليميه : اين نام بدان اعتبار است كه اسماعيليان در نشر آموزه‌هاى دينى به جاى تكيه به راى و عقل ، بر فراگيرى از امام معصوم و داعيان او تاكيد داشته و تعليم امام و حجت را اساس فهم شريعت و معانى باطنى آن مىدانند . غزالى اين نام را مناسبترين نام براى اسماعيليان روزگار خود مىداند . 5 - الدعوه يا الدعوة الهاديه : اين نامى است كه عمدهء اسماعيليان خود را بدان خوانده‌اند و ذائقه آنها از اطلاق چنين عنوانى بر خود از ديگر القاب خوش‌تر است . افزون بر اين نام‌ها عناوين ديگرى چون حشيشيه خرميه ، خرمدينيه ، بابكيه و محمره و حتى زنادقه بر اسماعيليان نهاده شده كه عمدتا ساخته و پرداخته مخالفان اسماعيليه است . ( براى اطلاع بنگريد : غزالى ، ابو حامد ، فضايح الباطنيه ، ص 11 به بعد ؛ دفترى ، فرهاد ، تاريخ و عقايد اسماعيليه ، ص 111 ؛ نيز صابرى ، ج 1 ، ص 105 ) . ( 2 ) . براى اطلاع اجمالى از اين گروه‌ها بنگريد : نوبختى ، ص 66 - 79 ، رازى ، ص 286 - 289 .